La Diputacion Foral de Alava muestra la singularidad de los paisajes mineros de la Montana Alavesa en una exposicion itinerante - arabapress

Vitoria-Gasteiz, 2026ko irailaren 30a. Arabako Mendialdeko asfalto naturalen meatze-paisaien berezitasuna urriaren 5etik 11ra erakutsiko da Vitoria-Gasteizko Probintzia plazan jarritako erakusketa batean. Erakusketa honen bidez, Foru Aldundiak historia handiko paisaia ezagutarazi nahi du eta balioa eman nahi dio. Paisaia horretan, naturaren eta meatze jardueraren arteko elkarrekintzak mendez mende modelatutako lurrek gizakiaren eta lurpeko baliabideen arteko harremanaren lekukotza bizia osatzen dute.

Paisaia horiek interes handiko habitatak dira Arabako lurraldearen barruan, eta berezitasun handiko balio geologikoak, historikoak eta kulturalak integratzen dituzte.

Araba da EAEko lurralde bakarra, garrantzi eta industria aprobetxamendu handiko asfaltozko arroka hobiak dituena. Asfaltoak kareharrizko masak inpregnatzen ditu lurraldeko hainbat tokitan, eta Arraia-Maeztu eta Urizaharreko udalerrietan daude aztarnategi nagusiak.

Sei kubo tematikok osatzen dute erakusketa, zeinak interpretazio ibilbide bat proposatzen baitu, meatze paisaien geologia, asfaltoari lotutako erabilerak eta bitxikeriak, eta jarduera horretan baldosek eta asfaltozko ogiek izan zuten garrantzia ezagutzeko. 

Ibilbideak Arabako Mendialdeko asfalto naturalen meatzaritzaren kronologia ere berrikusten du, Lucía meategiaren historian sakontzen du, eta jendea Asfaltoen Ibilbidera hurbiltzen du. Ibilbide horrek 39 kilometroko ibilbidea eskaintzen du, eta zonako natura ondare apartaren, testuinguru geologiko bereziaren eta iragan industrialaren ikuspegi zabal eta erakargarria eskaintzen du.

Azalpen proposamenaren osagarri, argazki sorta bat dago, non Atauriko geltoki zaharra nabarmentzen baita. Gaur egun, Asfalto Naturaleko Meatze Paisaien Interpretazio Zentroa (Asfaltokia) da; hau da, meatze jarduera horren historia eta ondarea ezagutzeko erreferentziazko gunea.
 
Erakusketak, halaber, paisaia horien balio zientifikoan eta zabalkundekoan jartzen du arreta, eta haiei esker aukera dago interpretatzeko milioika urtez garatutako prozesu geologikoak eta ulertzeko zein den eskualdearen historia baldintzatu zuten material batzuen jatorria. Era berean, industria ondarearen kontserbazioa eta natura ingurunearen babesa bateragarri egiteko lurraldeak duen gaitasunari buruz hausnartzeko eskatzen du, eta erakusten du erauzketa jarduerarekin lotutako espazioak ingurumen eta paisaia interes handiko paisaietan integratu direla gaur egun.

Ekimen horrekin, Arabako Foru Aldundiak "lurraldeko natura, geologia eta industria ondarea kontserbatzeko eta zabaltzeko konpromisoa berresten du, eta herritarrei paisaien historia hobeto ulertzeko eta pertsonen eta ingurunearen arteko lotura indartzeko baliabideak hurbiltzen dizkie.  Ondare hori berreskuratu eta zabaltzeak, gainera, Arabako Mendialdearen garapenean zeregin erabakigarria izan zuen eta eskualdeko nortasun kolektiboaren parte den jarduera baten oroimena bizirik mantentzen laguntzen du", azpimarratu du Ekonomia Garapenaren eta Jasangarritasunaren Saileko diputatu Saray Zaratek. 

Foru erakundeak asfalto naturaleko meatze paisaiak zaintzeko eta zabaltzeko jarduerak egin ditu azken urteotan, 2,8 milioi eurotik gorako inbertsioarekin.

Oraindik zehazteke dagoen lurraldeko beste udalerri batzuetan ere ikusi ahal izango da erakusketa.