Santiagoko Azokak Arabako lehen sektorearen oraina eta etorkizuna eraikitzen duten gazteengan jartzen du arreta aurten - arabapress

Vitoria-Gasteiz, 2026ko uztailaren 22a.  Aurten, Santiagoko Nekazaritza Azokak Arabako nekazaritzaren eta abeltzaintzaren urteko hitzordu nagusietako baten protagonista bihurtuko ditu lehen sektorean sartu berri diren gazteak. Noemí Aguirre Nekazaritzako foru diputatuak gaur aurkeztu du azokaren egitaraua. Azoka uztailaren 25ean izango da, 10:00etatik 14:30era, Gasteizko unibertsitate-campusaren inguruan.

Aguirrerekin batera, Alexandra Leza Arabako Errioxako mahastizaina eta Jon Larrinaga Lautadako abeltzaina izan dira aurkezpenean. Biak berriki sartu dira lehen sektorean, Bihar foru-programen bidez, eta beren esperientzia, pausoa ematera bultzatu zituzten arrazoiak eta proiektuak garatzeko dituzten erronkak partekatu dituzte.

"Santiago Azoka gure nekazaritzaren, abeltzaintzaren eta elikagaien erakusleiho nagusietako bat da, baina aurten, bereziki, proiektu profesionala eta pertsonala lehen sektorearekin lotzea erabaki duten gazteentzako bozgorailua izatea nahi dugu", azaldu du diputatuak.

Noemí Aguirrek azpimarratu du sartze berri bakoitzaren atzean "erabaki ausarta, lanordu asko, landa-ingurunearen aldeko apustua eta gure herriak bizirik mantentzen eta Arabako elikagaien ekoizpenaren etorkizuna bermatzen laguntzen duen proiektua" daudela. "Askotan sektoreak bizi dituen zailtasunez eta belaunaldien arteko erreleboa bermatzeko beharraz hitz egiten dugu. Zailtasun horiek benetakoak dira eta horiek murrizteko lanean jarraitu behar dugu, baina Arabako zelaiaren oraina eraikitzen ari direnen aukerak, proiektu berritzaileak eta historiak erakusteko betebeharra ere badugu ", adierazi du.

Gazteentzako gune propioa
Programazioak, lehen aldiz, gune berezi bat izango du, sarrera berriei ikusgarritasuna emateko. Hamar nekazari eta abeltzain gaztek baino gehiagok beren produktuak erakutsi eta salduko dituzte Miguel de Unamuno eta René Cassin kaleen artean dagoen gunean. Espazio horrek tokiko bost ekoizpen mota baino gehiago bilduko ditu, eta herritarrek elikagai bakoitzaren atzean dauden pertsonak bertatik bertara ezagutzeko aukera izango dute.

Gaztagunean, gainera, ekoizle gazteek egindako gazta-dastaketa bat, Arabako Errioxako ardo gazteekin batera; bideo-erakusketa bat, gazte berrien testigantzekin; eta musika-emanaldi bat, La Flaca DJaren eskutik.

"Azokara hurbiltzen direnek haien izenak, ustiategiak, elikagaiak eta istorioak ezagutzea nahi dugu. Ez dugu sektoreko gazteriari buruz bakarrik hitz egin nahi; entzun egin nahi diogu, ahotsa eman nahi diogu eta erreferenteak sortu nahi ditugu lanean hastea planteatzen ari diren beste pertsona batzuentzat ", adierazi du Aguirrek.

Foru diputatuak gogorarazi duenez, Bihar/Biharkoak programen helburua da langile berriei laguntzea, haien artean loturak sortzea eta beren bizitza profesionala lehen sektorean garatzea erabakitzen duten pertsonen errekonozimendu soziala hobetzea.

"Kontua ez da soilik laguntza ekonomikoa edo teknikoa ematea. Kontua da, halaber, gazteek jakitea ez daudela bakarrik, erkidego bateko kide direla eta Arabako gizarteak ezagutzen, aitortzen eta baloratzen duela haien lana ", gaineratu du.

Bertako produktua
Sarrera berriei eskainitako espazioarekin batera, Santiago Azokak Arabako hogeita hamar ekoizle baino gehiago bilduko ditu, eta tokiko hamabost elikagai mota baino gehiago eskainiko dituzte. Herritarrek zuzenean erosi ahal izango dituzte beren produktuak, eta produktuak egiteko ardura duten pertsonekin hitz egin ahal izango dute, landa-ingurunearen eta hiri-ingurunearen arteko eta elikagaiak ekoizten dituztenen eta kontsumitzen dituztenen arteko lotura indartuz.

"Erosketa zuzena eta tokiko produktuen kontsumoa lehen sektoreari laguntzeko, gure herrietan jarduera ekonomikoa sortzeko eta lurraldea mantentzen laguntzeko modu zehatzak dira", nabarmendu du Aguirrek.

Azokak zortzi espezie eta hamar arrazaz osatutako abeltzaintza-erakusketa bat ere izango du. Espezie horietako bederatzi bertakoak dira, eta beste batzuk galzorian daude, Arabako ustiategietakoak. Bertan, Euskal Abereak eta APIAL, Arabako Erlezainen Elkartea, arituko dira elkarlanean.

Aurtengo edizioak Arabako lehen sektorearen izaera berritzailea eta teknologikoa ere erakutsiko du. Programak barne hartzen ditu nekazaritza-lanetan erabilitako dronen erakusketa, geolokalizazio-sistemak eta aziendarentzako hesi birtualak eta GPS simulagailuak, sasi-garbitzeko makinak, motozerrak eta lanabesak lotzeko makinak, CIFP Arkauteko Nekazaritza Institutuaren eskutik. Era berean, traktoreen eta nekazaritzako makineriaren erakusketa bat egongo da azoka osoan zehar.

"Arabako eremuak gure ondarearen parte diren ezagutzak, tradizioak eta arrazak gordetzen ditu, baina sektore moderno, profesional eta berritzailea ere bada, eraginkortasuna, animalien ongizatea, jasangarritasuna eta lan-baldintzak hobetzeko tresna berriak dituena", adierazi du diputatuak.

Publiko guztiarentzako dastatzeak eta jarduerak
Santiagoko Azokak hainbat dastatze eta dibulgazio-, kultura- eta familia-jarduera eskainiko ditu. Proposamenen artean daude, besteak beste, 2026ko Mahats-bilketa Ardoen Lehiaketan saritutako Arabako Errioxako upategietako ardoak dastatzea, Slow Food Arabak antolatutako ekoizleen hitzaldiak, elikadura osasungarriari buruzko haurrentzako tailer bat eta landa-munduari lotutako elkarte eta erakundeen presentzia.

Arabako produktuekin egindako herri dastaketa solidarioa ere egingo da. Karlos Ibarrondok Euskal Herriko Mendi Zaldi arrazako zaldiko-maldiko hanburgesak eta Terreña arrazako txahal-haragi errea eskainiko ditu, ASPANAFOA, ASGAEQUINO eta ARATELekin lankidetzan.

Jardunaldia osatzeko, Badaiotz taldeak herri kirolen erakustaldia eta haurrei egokitutako herri kirolen jarduera parte-hartzailea eskainiko ditu.

"Santiagoko Azoka ezagutzeko, dastatzeko eta gozatzeko eguna da, baina baita gure elikagaiak ekoizten dituztenen, lurraldea zaintzen dutenen eta gure herriak bizirik mantentzen dituztenen ezinbesteko lana aitortzeko ere", amaitu du Noemi Aguirrek.

Arabako Foru Aldundiko Nekazaritza diputatuak uztailaren 25ean Gasteizko unibertsitate-campusera hurbiltzeko gonbita egin die herritar guztiei, "sustrai sakonak, baina baita ideia berriak, proiektu berriak eta aurrera egiten jarraitzeko prest dagoen belaunaldi gaztea dituen Arabako lehen sektorearen oraina eta etorkizuna ezagutzeko".